„(…) żona tego Bogwała Czecha stała bardzo często przy żarnach, mieląc. Litując się nad nią, mąż jej Bogwał mówił: Sine, ut ego etiam molam – to jest po polsku: Daj, ać ja pobruszę, a ty poczywaj!”. Tak ów Czech na zmianę mełł z żoną i często obracał kamień tak jak żona.” (Przekład R. Godecki, cyt. za: T. Michałowska: Średniowiecze. Warszawa: Wydawnictwo Naukowe PWN, 2002, s. 266–267).
Przytoczona powyżej wypowiedź to najstarsze zdanie w języku polskim. Odnotowane w Księdze Henrykowskiej około 1270 roku, nawiązuje do czynności wykonywanej przez wieki w każdym domu.
Czytaj więcej...
„Ludzie mowią ze każdy goscz khtori iedzie zaluie tego miescza, ysz thak opusthoszalo”.
Lustracja królewska z 1564 r.
Lustracje królewskie z XVII w. mówią, że zamek będziński pomimo opuszczenia i pewnych uszkodzeń jest nadal zdolny do obrony. Już w następnej z 1570 r. czytamy:
: „…działek polnych funtowych żelaznych 3, półfuntowe 1, akownic osadzonych dobrych 11. Jeśliby ta atmata JKM była nie moglibyśmy rzetelney wiadomości powziąć”.
Czytaj więcej...
Ogłoszenie o naborze
W tym cyklu prezentujemy Państwu zakłady fotograficzne działające na terenie Zagłębia pod koniec XIX i na początku XX wieku. Wspólna wycieczka w czasie zaczyna się w latach 60. XIX w., ponieważ wtedy w naszym kraju zostały odnotowane pierwsze zakłady fotograficzne, a tam gdzie jeszcze ich nie było docierali fotografowie wędrowni. Na terenie Zagłębia wiele zakładów działało bardzo krótko, dlatego nie zachowały się o nich konkretne informacje, ale były też firmy, które zdobyły renomę i przez lata skutecznie walczyły o tzw. palmę pierwszeństwa z konkurentami.
Czytaj więcej...
Mianem cepa zwykło się pogardliwie określać człowieka, któremu nie zbywa na inteligencji i mądrości. Inne popularne powiedzenie utrwaliło przekonanie, iż narzędzie rolnicze przeznaczone do ręcznego młócenia zboża ma niezwykle prostą budowę. Czy jest tak w istocie?
Czytaj więcej...